'Medusa’nın Gölgesinde' Belgesel Serisi İzleyiciyle Buluştu

“Medusa’nın Gölgesinde” Belgesel Serisi İzleyiciyle Buluştu

Didim’in kuruluşundan bugüne uzanan tarihsel, sosyolojik, demografik ve siyasi dönüşümünü ele alan “Medusa’nın Gölgesinde” belgesel serisinin ilk beş bölümü yayımlandı.

Didim Ticaret Odası tarafından, gazeteci Umut Kaşan’ın yapımcılığında hayata geçirilen “Medusa’nın Gölgesinde” belgesel serisi izleyicinin beğenisine sunuldu.

Didim’in kuruluşundan bugüne kadar ilçede yaşayanların, yaşanan olayların ve tarihsel sürecin; sosyolojik, demografik ve siyasi incelemelerle harmanlandığı belgesel serisi toplam 10 bölümden oluşacak.

Belgesel serisinin ilk beş bölümü ile “Didim’in Ticari Hayatı ve Didim Ticaret Odası Tarihi” adlı çalışma, YouTube platformu üzerinden yayımlandı.

İlk beş bölüm yayımlandı

Belgesel serisinin yayımlanan bölümleri ve bağlantıları şöyle:

Bölüm 1: Savaşın Gölgesinde Yoran – “Lozan, Mübadele ve Göç ile Değişen Hayatlar 1916–1924”
https://www.youtube.com/watch?v=n7LbTO6xXrI

Bölüm 2: Mübadillerin Gölgesinde Yoran – “Mübadiller Yoran’da 1924–1930”
https://www.youtube.com/watch?v=YIvyUKphLoY

Bölüm 3: Muhacirlerin Gölgesinde Yoran – “Tütünün ve Dayanışmanın Altın Çağı 1930–1950”
https://www.youtube.com/watch?v=Uwo6ren2q0M

Bölüm 4: Sarsıntıların Gölgesinde Yoran 1950–1960
https://www.youtube.com/watch?v=IX47YQ_Z-IQ

Bölüm 5: İlklerin Gölgesinde Yoran (1960–1973) – Başkan Ramazan Kanat
https://www.youtube.com/watch?v=J8VwqjxCEcQ

Didim’in Ticari Hayatı ve Didim Ticaret Odası Tarihi
https://www.youtube.com/watch?v=SP3yEF_CQ9I

Didim Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Hilmi Erbaş’ın röportajının tamamı
https://www.youtube.com/watch?v=mA4g-Wq1194

Tarihsel veriler kaynaklarla belgelendi

Belgeselde yer alan bütün kronolojik verilerin; gerçek olaylar, resmî arşivler, kitaplar, çeşitli kaynaklar, süreli yayınlar ve tanık anlatımlarıyla belgelendiği belirtildi.

Belgeselde sunulan tarihsel perspektif, sosyolojik analizler ve olaylar arasındaki nedensellik bağları ise söz konusu kaynakların sentezlenmesiyle, geniş kapsamda yapımcı Umut Kaşan tarafından oluşturuldu ve yorumlandı.

Erbaş: “Bu kalıcı eserler iftihar vesikamızdır”

Didim Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Hilmi Erbaş, Didim’in yakın tarihini anlatan belgesel serisi ile ilçenin ticari hayatını ve Odanın tarihini konu alan belgeseli hayata geçirmekten memnuniyet duyduklarını belirtti.

Erbaş, açıklamasında şunları söyledi:

“Daha önce de Odamızın destekleri ile birçok kültürel çalışma hayata geçirilmiştir. Bu çalışmalardan; Muharrem Çetinel tarafından kaleme alınan ‘Yoran: Didim’in Kayıp Köyü’, Aytekin Kalkan ve Eren Gönül editörlüğünde hayata geçen ‘Didim; Tarih-Kültür-Turizm’, Aziz Tuncer’in yüksek lisans çalışması ‘Didim İlçesinin Sürdürülebilir Turizm Açısından Değerlendirilmesi’ ve Mehmet Bilgin’in ‘Büyüteç Altında Didim’ kitabı bu belgesele bilgi sunan en önemli kaynaklar olmuştur.

Odamız bu alanda öncü olmuştur. Bu kalıcı eserler iftihar vesikamızdır. Şimdi de gazeteci Umut Kaşan tarafından hayata geçirilen ‘Medusa’nın Gölgesinde’ belgesel serisini ilçemizin kültür dünyasına sunmaktan kıvanç duyuyoruz.

Odamızın zor şartlar ve kısıtlı imkânlarla kuruluş hikâyesi ile binlerce yıllık ticari tarihinden süzülerek bugüne ulaşan ticari hayatını da izleyicinin beğenisine sunuyoruz.”

Kaşan: “Temel çıkış noktam İkinci Hayatların Şehri ve göç teması oldu”

Belgeselin yapımcılığını üstlenen gazeteci Umut Kaşan da çalışmanın temel çıkış noktasının “İkinci Hayatların Şehri” ve göç teması olduğunu söyledi.

Kaşan, belgesel hakkındaki değerlendirmesinde şu ifadelere yer verdi:

“Bu belgeselde temel çıkış noktası olarak ‘İkinci Hayatların Şehri’ ve göç temasını kullandım. Çünkü Didim’e mübadele ile başlayan göç hiç dinmedi.

Didim’i anlatan, Didim’den yola çıkan bütün kaynakları; kitapları, tez çalışmalarını, röportajları ve sözlü tarih görüşmelerini değerlendirdim. Artık aramızda olmasa bile özellikle bana arşivini açan rahmetli Bahri Aşık başta olmak üzere, Türkiye Turizmi Sözlü Tarih ‘Didim’ Araştırması’nda Doç. Dr. Arzu Toker’e bizzat eşlik ettiğim ya da ‘İkinci Hayatların Kenti Didim’ başlığı kapsamında yapılan çeşitli röportaj ve görüşmeler de çalışmanın kaynakları arasında yer aldı.

Adnan Aşık, Adnan Aydoğan, Basri Göç, Başak Kamacı, Ekrem Aşık, Bahri Aşık, Erdinç Göç, Hilmi Yıldırım, İsmail Aldemir, Kadir Karakaya, Mehmet Bilgin, Tevfik Gönül, Mümin Kamacı, Ömer Selçuk, Özer Aydoğan, Ramazan Kamacı, Salih Bankoğlu, Şakir Kır ve Taner Küsmez ile yapılan görüşmeler gibi henüz hiçbir kaynakta yayımlanmamış, sadece Doç. Dr. Arzu Toker’in sözlü tarih araştırması kapsamında gerçekleştirilen görüşmeler de kaynak olarak kullanıldı.

Bu değerli çalışmasını benimle paylaşan Doç. Dr. Arzu Toker başta olmak üzere katkı veren, zaman ayıran ve görüşme sağladığım herkese teşekkürü borç bilirim.”

“Didim’e yaşanan göç hiç dinmedi”

Didim’in tarih boyunca farklı göç hareketleriyle şekillendiğine dikkat çeken Kaşan, açıklamasını şöyle sürdürdü:

“Mübadiller, muhacirler ve sonrasında turizm göçü, GAP göçü, İngiliz göçü ve Didim’in memleketimizin en değerli tatil beldelerinden biri olması nedeniyle ikincil konut göçü devam etti. Didim’e yaşanan göç hiç dinmedi.

Her gelen belki bir gün geri dönerim umudu taşıdı ya da belki bir daha geriye dönmek istemeyeceği bir ilk hayatı vardı. Belki mecbur kaldılar, belki de göç etmek ve taşınmak için can attılar…

Her gelen kendi kültürünü ve kültürel alışkanlıklarını da alıp geldi. İlk gelenler, kendilerinden sonra gelenleri misafir kabul etti. Didim beklenmedik bir hızla büyüdü. Değişti, dönüştü ama hep geçmişe özlem duydu.”

“Edebi ve sanatsal bir belgesel ortaya koymaya çalıştım”

Belgeselde Didim’in farklı alanlardaki gelişimini göç, etnik köken, insan ve siyaset ilişkisi üzerinden incelediğini belirten Kaşan, şu ifadeleri kullandı:

“Didim’in turizmde, tarımda, sağlıkta, eğitimde, kültürel ve sosyal hayatta, ekonomik verilerinde ve kentleşmesinde etnik kökenlerin, göçlerin, yani insanların ve siyasetin etkilerini; merkezi gündem ile bağlantılı olarak, Türkiye gündeminden koparmadan, tarihsel ve kronolojik güncel gelişmelerle eşleştirerek araştırdım.

Edebi ve sanatsal bir belgesel senaryosu ortaya koymaya gayret gösterdim. Diliyorum ve umuyorum ki kapsayıcı, bilgilendirici, eksiksiz, hatasız ve keyifli bir tarih yolculuğu olsun.

Devam eden diğer bölümleri de hep birlikte izlemek için şimdiden sabırsızlanıyorum. Başta Didim Ticaret Odası olmak üzere katkı verenlere, destek olanlara ve kaynak sağlayanlara çok teşekkür ederim.”

Didim Ticaret Odası tarafından yapılan açıklamada ise “Belgesel serisini halkımızın beğenisine sunuyor, yapımcı Umut Kaşan’a ve kaynak sağlayanlara teşekkür ediyoruz” denildi.

“Medusa’nın Gölgesinde” belgeselinin künyesi

Hazırlayan: Umut Kaşan
Seslendirme ve müzik: Umut Kaşan & H.A. Düzgün

Kaynakça

• Bahri Aşık – “Arşiv ve Özel Anlatı”

• Doç. Dr. Arzu Toker – “İkinci Hayatların Kenti Didim”

• Türkiye Turizmi Sözlü Tarih Didim Araştırması kapsamında Adnan Aşık, Adnan Aydoğan, Basri Göç, Başak Kamacı, Ekrem Aşık, Bahri Aşık, Erdinç Göç, Hilmi Yıldırım, İsmail Aldemir, Kadir Karakaya, Mehmet Bilgin, Tevfik Gönül, Mümin Kamacı, Ömer Selçuk, Özer Aydoğan, Ramazan Kamacı, Salih Bankoğlu, Şakir Kır ve Taner Küsmez ile yapılan görüşmeler

• Aytekin Kalkan, Eren Gönül – “Didim; Tarih-Kültür-Turizm”

• Aziz Tuncer – “Didim İlçesinin Sürdürülebilir Turizm Açısından Değerlendirilmesi”

• Mehmet Bilgin – “Büyüteç Altında Didim”

• Mehmet Bilgin – “Didim’in Kırk Yılı”

• Muharrem Çetinel – “Yoran: Didim’in Kayıp Köyü”

• Murat Kafadaroğlu – “1924 Yılında Didim’in Kuruluşu”

• Özer Aydoğan – “Didim’in Dünü Yoran”

• Özer Aydoğan – “Didim’den Yoran’a”

• Öznur Gündoğdu – “Didyma’dan Didim’e”

• Zübeyde Muslu – “Bir Öyküdür Yoran”

• TRT Arşiv

• gastearsivi.com

• kutuphane.ttk.gov.tr

• atam.gov.tr

• acikerisim.tbmm.gov.tr

• devletarsivleri.gov.tr

• ismetinonu.org.tr

• anadoluimages.com

• nek.istanbul.edu.tr

• tbmm.gov.tr

• CTAD: Cumhuriyet Tarihi Araştırmaları Dergisi – ctad.hacettepe.edu.tr

• dergipark.org.tr

• loc.gov

• doaj.org

• saltonline.org