Akbük Balıkçı Barınağı 5 yıldızlı marina mı olacak

Akbük Balıkçı Barınağı 5 yıldızlı marina mı olacak

Yusuf Mehmet Sarışın Yazdı 

Akbük Balıkçı Barınağı’nda Büyük Dönüşüm Tartışması: Büyük Balık Küçük Balığı mı Yutacak?

Didim’in gözde turizm merkezlerinden biri olan Akbük’te, yıllardır yerel balıkçıların emeğiyle yaşayan Akbük Balıkçı Barınağı bugünlerde büyük bir tartışmanın merkezinde bulunuyor. Akbük Su Ürünleri Kooperatifi tarafından kullanılan ve bölge balıkçılarının teknelerini bağladığı barınak, şimdi marina söylentileriyle gündemde.

Edinilen bilgilere göre, barınak bugüne kadar kooperatif tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na ödenen cüzi bir ecrimisil bedeliyle kullanılıyordu. Ancak bu yıl ortaya çıkan yeni rakam adeta şok etkisi yarattı. Yıllık kullanım bedelinin yaklaşık 19 milyon lira olarak belirlenmesi, zaten zor şartlarda ayakta durmaya çalışan balıkçılar için adeta bir yıkım oldu.

Hesaplamalara göre bu rakam, balıkçı başına yılda yaklaşık 400 bin liralık yük anlamına geliyor. Mazot, bakım, ağ giderleri ve düşen av verimiyle mücadele eden küçük ölçekli balıkçıların böyle bir bedeli ödemesi ise fiilen imkânsız görülüyor.

Tam bu noktada devreye Aydın Büyükşehir Belediyesi girdi. Büyükşehir Belediyesi’nin Akbük Balıkçı Barınağı’nı yıllık yaklaşık 20 milyon lira bedelle kiraladığı öğrenildi. Ancak burada dikkat çeken çok önemli bir hukuki tartışma bulunuyor.

Yönetmelik Ne Diyor?

Türkiye’de balıkçı barınaklarının kullanımına ilişkin temel düzenlemeler, Tarım ve Orman Bakanlığı ile ilgili mevzuatlar çerçevesinde yürütülüyor. Balıkçı barınaklarının asli amacı; küçük ölçekli kıyı balıkçılığını desteklemek, balıkçı teknelerine güvenli bağlama alanı sağlamak ve kamu yararını korumak olarak tanımlanıyor.

Mevzuatta dikkat çeken en önemli maddelerden biri ise şu anlayış üzerine kurulu:

“Balıkçı barınakları amacı dışında kullanılamaz, üçüncü şahıslara devredilemez ve ticari marina mantığıyla işletilemez.”

İşte bugün Akbük’te tartışılan konu tam da bu noktada düğümleniyor.

Çünkü iddialara göre, Akbük Balıkçı Barınağı’nın gelecekte Göcek benzeri lüks bir marinaya dönüştürülmesi planlanıyor. Eğer bu senaryo gerçekleşirse, bugün ağlarını seren küçük balıkçı teknelerinin yerini milyonluk yatlar alabilir.

Zabıta Geldi, Tel Örgüler Çekildi

Bugün bölgeye gelen Büyükşehir Belediyesi zabıta ekiplerinin barınağın kara bağlantılarını tel örgülerle kapatması ise tansiyonu daha da yükseltti. Ortaya çıkan görüntüler, Akbük halkı arasında “Balıkçılar dışlanıyor mu?” sorusunu gündeme taşıdı.

Yıllardır aynı iskelede ekmeğini denizden çıkaran insanlar şimdi geleceğinden endişe ediyor.

Çünkü bir marina projesi yalnızca teknelerin değişmesi anlamına gelmez. O dönüşüm; Akbük’ün ekonomik yapısını, sosyal dokusunu ve kıyı kültürünü de değiştirir.

Marina Akbük’e Değer Katar mı?

Hiç kuşkusuz modern bir marina projesi Akbük’ün marka değerini artırabilir. Bölgeye yüksek gelir grubuna ait turistler gelebilir. Restoranlar, kafeler, oteller ve gayrimenkul sektörü hareketlenebilir. Akbük, uluslararası yat turizmi rotalarına girebilir.

Ancak madalyonun öteki yüzü de var.

Bugün Akbük’ün ruhunu oluşturan unsurlardan biri hâlâ kıyıya yanaşan küçük balıkçı tekneleri, sabah ağ toplayan emektarlar ve halkın uygun fiyatla balık alabildiği geleneksel yapı.

Eğer süreç yalnızca rant ve lüks turizm ekseninde ilerlerse, küçük balıkçının burada yaşama şansı kalmayabilir.

Ve o zaman şu soru kaçınılmaz olur:

Akbük büyürken, Akbük’ün gerçek sahipleri küçülecek mi?

Son Söz

Balıkçı barınakları yalnızca beton mendireklerden ibaret değildir. Onlar kıyı kentlerinin hafızasıdır. Bir limanın içinde sadece tekneler değil; alın teri, gelenek, aile hikâyeleri ve deniz kültürü yaşar.

Elbette yatırım yapılmalı. Elbette Akbük gelişmeli.

Ama gelişim, küçük insanı ezmeden olmalı.

Çünkü deniz herkesindir.
Ve kıyılar sadece parası olanların değil, emeği olanların da yaşam alanıdır.

Şimdi gözler Ankara’ya çevrilmiş durumda. Eğer iddia edildiği gibi barınağın marina statüsüne dönüştürülmesi gündeme gelirse, bunun için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan onayı gerekecek.

Akbük’ün kaderini belirleyecek karar belki de önümüzdeki süreçte verilecek.